Yapıcı yaklaşımın temelinde yer alan epistemolojik anlayışa göre; bireylerin deneyimlerini kazandığı bir dış dünya vardır, ancak anlam bireylerden bağımsız olarak bu dünyada bulunmak yerine, birey tarafından dünyaya verilir. Yapıcılıkta, bilginin bireyin deneyimleri bağlamında içsel olarak yapılandırıldığına inanılır (Deryakulu, 1995, s.56).
Yapıcı epistemolojinin öğretme-öğrenme süreçleri tasarımı üzerindeki yansıması daha çok öğrenme kavramı üzerindedir. Tasarımlanacak olan öğrenme ortamı ve etkileşimdir. Yapıcı anlayışta teknolojinin görevi, öğrenmeyi desteklemek ve kolaylaştırmaktır(Deryakulu, 1995, s.57).
Yapıcı yaklaşımın özellikleri ise şunlardır;
1. İçerikten bağımsız bilgi ya da beceriler yoktur, içerik alanın özelliğine göre yapılandırılmalı ve öğrenme etkinlikleri farklılaştırılmalıdır.
2. Öğrenme bağlam içinde gerçekleşir.
3. Öğrenme gerçek yaşamın karmaşıklığını ve değişkenliğini yansıtan ortamlarda en verimli ve etkili biçimde oluşmaktadır.
4. Esnek bir içeriğe sahiptir, yani öğrenilecek bilgi her zaman içerikte sunulan bilginin tamamen aynısı olmak zorunda değildir, öğrenci sunulan bilgileri kullanarak kendi anlam ve bilgisini yapılandırır. Bunun için de bilgi kaynaklarının farklı bakış açılarını değerlendirmelidir.
5. Ortaklaşa etkinlikler ile öğrenciler hem öğretmenle hem de diğer öğrencilerle işbirliği içinde çalışma yapar, yarışma ortamı sağlanmaya çalışılmaz.
6. Öğrenciler kendi öğrenmelerini kendileri yönetirler ve aktiftirler.
7. Tümevarımcı etkinlikler tercih edilir.
8. Sürece yönelik değerlendirme yapılması daha uygundur.
9. Yapıcı öğrenme süreçleri tasarımı içerik alanına bağımlıdır. (Carr et al., 1998; Deryakulu, 1995, s.62-68).
Yapıcılık neden uygulanmalıdır sorusuna aşağıdaki maddeler cevap olarak verilebilir;
• Daha motive edicidir: Yapıcı öğrenme aktiviteleri öğrenci-merkezli oldukları için daha motive edici olma özelliğine sahiptir.
• Kritik düşünmeyi cesaretlendirir: Aktif öğrenci ve kontrolün öğrencide olması ile yapıcı öğrenme aktiviteleri kritik düşünme ve bilgi sentezleme ve yapılandırmada daha anlamalı, kullanışlı, uzun süreli ve transfer edilebilir bilgi sağlar.
• Farklı öğrenme stillerini barındırır: Öğrencilerin bireysel olarak kendi bilgileri yapılandırmaya izin veren yapıcı öğrenme ortamları daha fazla öğrenci kontrolü sağlaması sebebiyle de kolayca bireysel öğrenme stillerinin ortama yerleştirilmesini sağlar (Carr et al., 1998).
Yapıcılık neden tam anlamıyla uygulanamamaktadır?
• Bir çok öğretim kurumu yapıcı öğrenme kuramını kabul etmektedir, fakat öğreticiler halen yapıcılık hakkında konuşurken bunu sınıfta uygulamamaktadır.
• Öğrenciler yapıcı ortamlarda aktif roller alırlar ve öğrencilerin mevcut sistemde pasif kalarak yüksek notlar alırken bu yeni rollerine uyum sağlamaları zor olabilir.
• Öğrenciler gerçek-dünya ve kompleks olan problemleri çözmeye çalışırken belirsizlikten hoşlanmamakta ve ‘sadece bana söyleyin’ tarzında bilgiyi hazır edinmek istemektedir.
• Ayrıca nesnel paradigmaya göre eğitim alan öğretmenler, yapıcı öğrenme ortamı sağlamada zorlanmaktadır (Carr, et al., 1998).
Yapıcı öğrenme kuramı, Dewey (1938), Piaget (1970), Vygotsky (1962)’nin öğrenme teorilerinden elde edilmiştir ve öğrenmeyi bağlam içindeki öğrenenin fonksiyonları ile birleştirme yolları için amprik bir temel sağlar.
